Պարտություն կրած մարզիկի հոգեբանական առանձնհատակությունները

Պարտությունը, կորուստը, զգալի ձախողումը մարդու հիմնական փորձառությունների մի մասն են:  Համապատասխան փորձառություններ հրահրող  իրավիճակները տեղի են ունենում ցանկացած գործունեության ընթացքում, մեր ողջ կյանքում,և, հետևաբար, անհաջողության նկատմամբ վերաբերմունքը մարդու անհատականության կարևոր հատկանիշ է, որոշում է մարդու վարքագիծը շատ տարբեր իրավիճակներում:  Անհաջողության նկատմամբ վերաբերմունքը ձևավորվում  է զգալի պարտություն կրելու ընթացքում:  Սպորտային  պրակտիկայում հաճախ է հանդիպում իրավիճակ, երբ մարզիկը պարտվում է, իսկ շրջապատի մարդիկ փորձելով մեղմել պարտության տհաճ զգացողությունը, սկսում են մխիթարել նրան հետևյալ խոսքերով. «Մի անհանգստացի, սա ուղղակի անհեթեթություն է»:

Այս վերաբերմունքը կարող է վնասակար լինել մարզիկի, (հատկապես երեխայի) անձնական փորձի համար: Իրավիճակը պետք է էմոցիոնալ առումով ճիշտ վերապրել և փորձի հիման վրա ճիշտ եզրահանգումներ անել, որը մարդուն կդարձնի ավելի ուժեղ (ավելի հասուն):  Դուք կարող եք ամբողջական փորձ ձեռք բերել միայն հուզական փորձը ներառելով:  Միայն իրավիճակի ռացիոնալ գնահատումը չի տալիս այդ փորձը:

Մարզիկին հարկավոր է 2-ից մինչև 48 ժամ՝ պարտությունը ինքնուրույն վերապրելու համար, նրան պետք է հնարավորություն տրվի զգալ պարտության վիշտը, ամեն ինչի փլուզումը, անհույս վիճակը:

Ինքնուրույն, որոշ մարդկանց համար լրիվ մենակության մեջ, իսկ որոշների դեպքում մի մարդու ներկայությամբ, ով հասկանում է, բայց չի փորձում ազդել պարտության զգացումի ինտենսիվության և խորության վրա՝ չփորձելով նվազեցնել տեղի ունեցածի նշանակությունը:  Սա այն ժամանակն է, երբ մարդը հոգեբանորեն մշակում է ստեղծված իրավիճակը:

Դրանից հետո կարող եք առաջարկել հետևյալ խնդիրները, որոնք ուղղված են պարտության իրավիճակի գիտակցաբար մշակմանը:

1. Անհրաժեշտ է պարզել, թե մրցման ժամանակ անկախ վերջնական բացասական արդյունքից ինչն է լավ կատարվել: Անհրաժեշտ է հասկանալ, որ բոլոր գնահատականները հարաբերական են, և «ամեն ինչ վատ է» գնահատականը ոչ այլ ինչ է, քան ընկալման «պրիզմա», ընկալման արդյունք որոշակի տեսանկյունից:  Ցանկացած վատ կատարման աշխատանքի մեջ լավ, դրական բաներ գտնելը մոտիվացիայի և ուժի հաղթահարման աղբյուր է:  «Եթե ինձ մոտ գոնե ինչոր բան լավ է ստացվում, ապա ես կարող եմ ավելին անել (սկզբունքորեն, հնարավոր էավելին)»:  Ինքնագնահատականի բարելավումը լավ պահերը կարևորելով, պետք էլինի հատուկ՝ հիմնված իրական գործողությունների կամ փաստերի վրա:

2. Հաջորդ քայլը՝ հայտնաբերել 1-2 հատուկ խնդիրներ, որոնք ներկայումս ավելի շատ են խանգարում ձեր կատարողականին:  Սրանք ուժերի կիրառման կետերն են նախապատրաստական առաջիկա ժամանակահատվածում (այն, ինչ պետք էփոխել), օրինակ՝ ինքնուրույն աշխատելու համար երկու խնդիր դնել. մեկը առաջնահերթ, երկրորդը՝ լրացուցիչ, այն դեպքերի համար եթե հանկարծ առաջին առաջադրանքի վրա աշխատանքը ձախողվի:

Չարժե միաժամանակ ավելին անել, միանգամից շատ խնդիրների վրա աշխատելը հոգեբանորեն շատ բարդ է և չի նպաստում վստահության բարձրացմանը:

1. Բացառեք «անհաջողակ» բառի օգտագործումը:  Դրա օգտագործումը հաջորդկորստի առաջին քայլն է, այն փաստի արդյունք, որ մարդը ենթագիտակցորեն չի ցանկանում կամ սովոր չէ վերլուծել իրավիճակը և իր մեջ փնտրել իրան հաջողությունների պատճառները:  Սա նշանակում է, որ սխալ գտնելը կհանգեցնի մարդու համար տհաճ, անսովոր բանի ճանաչմանը, և նա կսկսի պաշտպանել իրեն «անհաջող» բառով:  «Անհաջող» մարդը ինքն իր մեջ ոչինչ չի փորձի, այլ պարզապես կսպասի հաջորդ մրցույթին, որին, իր կարծիքով հավանաբար, ավելի հաջողակ կլինի:  Սխալներ և բացթողումներ միշտ են լինում, ցանկացած մասնակցության ժամանակ:

Օրինակ. «Ի՞նչ կարող էի անել այս իրավիճակից խուսափելու համար:  Եվ ի՞նչ չեմարել:  Ի՞նչը հաշվի չէի առել:  Մրցույթին նախապատրաստվելիս ինձ ի՞նչը բերեցնման պատահականության»: Նույնիսկ եթե օբյեկտիվորեն դա վիճելի է, այնուամենայնիվ օգտակար է այսպիսի վերաբերմունքը. «Սպորտում ընդհանրապես պատահականություններ չկան»:

Օրինակ. «Եթե ես պարտվեցի, ապա ես սխալներ ունեի:  Եթե ​​մրցակիցը հաղթեց, ապա դա նշանակում է, որ նա ավելի քիչ սխալներ է ունեցել»:

Գործնականում կան իրավիճակներ, երբ մարզիկը անընդմեջ պարտվում է մի քանի մրցումներում, և միևնույն ժամանակ ո՛չ մարզիկը և ո՛չ էլ մարզիչը որևէ բան չեն փոխվում մրցումներին նախապատրաստվելու պրոցեսում: Առանց մտածելու այն մասին, որ եթե ամեն ինչ անում եք այնպես, ինչպես միշտ, ապա արդյունքը նույնպես կստացվի, ինչպես և միշտ: Որպես կանոն, մարզիկն ու մարզիչը որոշ կասկածներ ունենում են անհաջողությունների պատճառների վերաբերյալ, միգուցե նա չի համարում դրանք  արդարացված կամ հրաժարվում է ընդունելուց:  Նման եբթադրությունները պետք է բարձրաձայնվեն, հենց միայն նրա համար, որպեսզի հերքվեն դրանք:

4. Պարադոքսալ, բայց արդարացված քայլը է պարտության դեպքում գործողությունների հստակ ծրագիր մշակելը (կառուցողական), «ինչ կանեմ, եթե նորից պարտվեմ»:  Օրինակ՝ ի՞նչը կփորձեմ փոխել իմ վարքի և իմ պատրաստվածության մեջ:  Անորոշությունը (անհայտության վախը) հանվում է, ինչը նվազեցնում է ձախողման հավանական վախը և մեծացնում վստահությունը խնդրի լուծման հնարավորության նկատմամբ:  Որոշ դեպքերում պարտությունից խուսափելու համար նախ պետք է ընդունեք դրա առկայության փաստը:  Որպեսզի այդ խնդիրը չդառնա պարտության համար պատրաստվածության պատճառ, անհրաժեշտ է ծրագիր մշակել ոչ թե հենց պարտությունից խուսափելու, այլ հնարավոր պարտությունից հետո գործողությունների համար:

5.Ինքդ քո մեջ զարգացնել սխալի հոգեբանական ընդունումը, այնպիսի վերաբերմունք, որ սխալը և դրա մեկուսացումը անհրաժեշտ են զարգացման համար:  Կատարված սխալները չեն նշանակում, որ դուք անկարող եք, բոլորը կարող են սխալվել, սա ոչինչ չի ասում անհատականության և ընդհանրապես ունակությունների մասին:  Սխալների ընդունումը չպետք է ամաչելու պատճառ դառնա մարզիկի համար, սա աշխատելու առիթ է, և լավ է, որ ինչոր բան կա աշխատելու: Եթե սխալներ չկան, ապա դա սպառնում է դադարեցնել ստեղծագործական աճն ու զարգացումը, եթե ժամանակին ձեր առջև ավելի բարդ խնդիր չդնեք:  Ձեզ հարկավոր է ինքներդ ձեզ տալ հետևյալ հարցերը.

Օրինակ. «Ինչի՞ վրա պետք է աշխատել:  Ի՞նչն է խանգարում ձեզ հասնել ձեր նպատակին:  Ի՞նչ անել, երբ սխալներ եք գտնում»:

Պարտության արդյունավետ փորձը բերում է նրան, որ մարզիկը, ստանալով «բացասական հույզերի հուսահատության դաշտը» լքելու հնարավորություն, դադարում է վախենալ  պարտությունից, ինչը նրան հանգեցնում է ավելի մեծ մտավոր և շարժիչ ազատության և զգալիորեն մեծացնում է հաղթանակի հավանականությունը: Պարտության վախը սպառնում է մարզիկին, նրան հուսահատության մեջ է գցում, մարդը դադարում է օբյեկտիվորեն և ժամանակին գնահատել իրավիճակը:  Մարզիկը, ով վախենում է կորցնել, իր ուշադրությունը շեղում է այդ վախի վրա, մտածում է, թե ինչպես չկորցնել, այսինքն.  մտածում էայնպիսի գործողությունների մասին, որոնք չպետք է արվեն, սակայն արդյունքում նա հենց այդ գործողություններն է սկսում կատարում:

Քանի որ դրանք գտնվում էին նրա ուշադրության կենտրոնում:

Տեխնիկապես ճիշտ և շահող գործողությունների համար ուշադրության դաշտում տեղ չկա:  Սուբյեկտիվորեն, պարտությունը պարտադիր չէ արդյունքների արձանագրության իրական դասակարգման մեջ:  Փորձը կախված է նրանից, թե ինչի վրա էր հույսը դնում հենց ինքը՝ մարզիկը:  Որոշ իրավիճակներում նախավերջին տեղը կարող է ոգեշնչող լինել, իսկ մյուս դեպքերում անգամ երկրորդ տեղը սուբյեկտիվորեն հավասարազոր է պարտության:Ասվածի վառ ապացույցը եղավ Չեմպիոնների Լիգայի եզրափակչում, երբ ՊՍԺ-ի ֆուտբոլիստները չէին ցանկանում մոտենալ և ստանալ երկրորդ տեղի համար նախատեսված մեդալները: 

Հեղինակ՝ Գոհար Նավասարդյան

ԿԱՊ

Հասցե՝ Քաղաք Երևան, Ջ.Անդրանիկի 8/50
Գովազդի համար՝ +374 98132398
[email protected]

ՄԵՆՔ ՍՈՑՑԱՆՑԵՐՈՒՄ

Գտեք մեզ սոցցանցերում, հավանեք մեր էջերը և հետևեք մեր գործունեությանը

>

Թողնել պատասխան

Ձեր էլ-փոստի հասցեն չի հրապարակվելու։ Պարտադիր դաշտերը նշված են *-ով

Հայկականֆուտբոլ

armenianfutball

sport

armsport

ararat-armenia

armenia

fotbol

ծանրամարտ

ըմբշամարտ

Հայկականսպորտ

armfutball

Հայկականֆուտբոլ/armenianfutball/sport/armsport/ararat-armenia/armenia/fotbol/ծանրամարտ/ըմբշամարտ/Հայկականսպորտ/armfutball